Wales Biodiversity Partnership

Bioamrywiaeth

Hanfodion Bioamrywiaeth

Bioamrywiaeth yw canlyniad gwych tri biliwn o flynyddoedd o esblygiad.

Mae bioamrywiaeth yn disgrifio’r holl bethau byw ar ein planed.

Bioamrywiaeth yw sylfaen yr ecosystemau sy’n rhoi buddion amrywiol i ni fel bwyd, dŵr ac aer glân yn ogystal â buddion diwylliannol ac iechyd sy’n cael eu rhoi am ddim i ni gan fyd natur.

Mae bioamrywiaeth yn sail i amgylchedd naturiol iach.

Mae’r byd naturiol, ei fioamrywiaeth a’r ecosystemau sy’n rhan ohono yn hanfodol i les pobl yn uniongyrchol ac yn anuniongyrchol drwy’r manteision niferus a geir wrth gynnal gweithrediad ecosystemau.

Mae gweithgareddau pobl wedi cael dylanwad aruthrol ar fioamrywiaeth. Trwy newid bioamrywiaeth rydym yn cael effaith fawr ar les pobl a lles popeth byw.

Cynllun Gweithredu’r DU ar Fioamrywiaeth

Cafodd Cynllun Gweithredu’r DU ar Fioamrywiaeth ei gyhoeddi yn 1994. Dyma ymateb Llywodraeth y DU i’r Confensiwn ar Amrywiaeth Fiolegol yr ymrwymodd y DU iddo yn 1992 yn Rio de Janeiro. Roedd y Confensiwn yn gofyn am ddatblygu a gorfodi strategaethau cenedlaethol a chynlluniau gweithredu cysylltiedig er mwyn nodi, gwarchod a diogelu’r amrywiaeth fiolegol a geid ar y pryd, ac er mwyn ei chyfoethogi os oedd modd. Mae cynllun y DU yn pennu rhaglen ar gyfer gwarchod bioamrywiaeth y DU, ynghyd â chyfres o gynlluniau gweithredu er mwyn cynorthwyo cynefinoedd a rhywogaethau â blaenoriaeth yn y DU.

Yn 2007 adolygwyd rhestr â blaenoriaeth Cynllun Gweithredu’r DU ar Fioamrywiaeth. Arweiniodd hyn at nodi 1,150 o rywogaethau a 65 o gynefinoedd sy’n bodloni’r meini prawf CGB ar lefel y DU.

Mae sbardunau pellach – yn cynnwys datganoli a dealltwriaeth o’r modd y mae bioamrywiaeth yn sail i ecosystemau sydd, yn eu tro, yn hollbwysig i weithgareddau a bywydau pobl – wedi arwain Llywodraeth y DU a’r gwledydd datganoledig i roi dull cyffredin ar waith. Cafodd y weledigaeth gyffredin hon ar warchod bioamrywiaeth, ‘Conserving Biodiversity – the UK Approach’, ei chyhoeddi yn 2007. Mae’n pennu’r weledigaeth a’r dull ar gyfer gwarchod bioamrywiaeth o fewn fframwaith datganoledig y DU.

Mae’r Cydbwyllgor Gwarchod Natur (JNCC) a DEFRA (ar ran Grŵp Bioamrywiaeth y Pedair Gwlad) wedi cyhoeddi’r UK Post 2010 Biodiversity Framework. Yn y fframwaith nodir y blaenoriaethau sy’n berthnasol i waith ar lefel y DU parthed y Confensiwn ar Amrywiaeth Fiolegol (ac Asesiad Ecosystemau’r Mileniwm) rhwng 2011 a 2020. Dyma fframwaith pwysig sy’n eiddo i’r pedair gwlad. Caiff ei lywodraethu a’i weithredu gan y pedair gwlad, gyda chymorth DEFRA a’r JNCC. Mae’n pennu strwythur eang ar gyfer gweithredu ledled y DU rhwng rŵan a 2020.