Gwneud Lle i Fyd Natur

Mae ein bywyd gwyllt dan fygythiad wrth i gynefinoedd ddiflannu ac oherwydd newidiadau yn yr hinsawdd a achoswyd gan ddyn.

Mae ecosystemau iach yn rhoi buddion cynyddol i bobl a chymdeithas megis darparu amddiffynfa naturiol rhag tywydd eithafol, helpu i gynhyrchu mwy o fwyd a gwella llesiant. Mae bywyd gwyllt yn chwarae rhan hanfodol yn gwarchod ecosystemau bregus drwy beillio a rheoli cynefinoedd.

Mae sawl ffordd y gall grwpiau a mudiadau wneud lle i fyd natur a helpu i ddarparu cynefinoedd hanfodol i'n planhigion a'n bwyd gwyllt.

Adroddiadau Natur

Mae adroddiadau State of Nature 2016 a Sefyllfa Byd Natur Cymru 2016 yn tynnu sylw at y peryglon a'r heriau sy'n wynebu ein bywyd gwyllt cynhenid.

Yng Nghymru lluniwyd rhestr o'r rhywogaethau dan y bygythiad mwyaf sydd â'r flaenoriaeth uchaf ar gyfer cadwraeth bioamrywiaeth. Mae 575 rhywogaethwedi eu rhestru fel rhywogaethau â blaenoriaeth yng Nghymru, ac aseswyd 249 (43%) o'r rhain. Yn ystod y ddegawd ddiwethaf, mae 33% o'r rhywogaethau hyn wedi parhau i brinhau ac mae 43% yn sefydlog neu ychydig o newid wedi bod yn eu statws (h.y. maent yn dal i fod mewn perygl o ddiflannu). Serch hynny, mae'r rhagolygon i 24% wedi gwella yn y deng mlynedd diwethaf, yn bennaf oherwydd tystiolaeth a dealltwriaeth well neu adferiad gwirioneddol oherwydd ymdrechion cadwraeth.

Yn 2013, canfu'r adroddiad ar Sefyllfa Byd Natur fod 60% o fywyd gwyllt y Deyrnas Unedig wedi prinhau yn y degawdau diwethaf, a bod dros 1 o bob 10 rhywogaeth mewn perygl o ddiflannu'n llwyr o wledydd Prydain. Dyma'r sefyllfa er bod Yr Ymateb dros Natur yn 2015 - a luniwyd gan gyrff cadwraeth mwyaf blaenllaw'r DU - yn adrodd bod 88% ohonom yn teimlo bod natur yn hanfodol nid yn unig ar gyfer bwyd, meddyginiaeth a thanwydd, ond ein llesiant a'n hansawdd byw. Fideo yr adroddiad Ymateb dros Natur.

Cyfoeth Naturiol Cymru - Adroddiad o Gyflwr Adnoddau Naturiol

Mae'r Adroddiad o Gyflwr Adnoddau Naturiol (SoNaRR), yr adroddiad cyntaf o'i fath, yn gwneud cysylltiad uniongyrchol rhwng cyflwr ein hadnoddau naturiol a'r effeithiau ar iechyd pobl, ffyniant economaidd a lles cymdeithasol.

Adroddiad Living Planet yr WWF 2016

Mae Adroddiad Living Planet yn cofnodi cyflwr y blaned - gan gynnwys bioamrywiaeth, ecosystemau, a'r galw am adnoddau naturiol - a'r hyn mae hynny'n ei olygu i bobl ac i fywyd gwyllt. Mae'r adroddiad, sy'n cael ei gyhoeddi bob dwy flynedd gan yr WWF, yn dwyn ynghyd amryw o weithiau ymchwil i roi golwg fanwl ar iechyd y ddaear. Mae poblogaethau anifeiliaid ag asgwrn cefn - fel mamaliaid, adar a physgod - wedi gostwng 58% rhwng 1970 a 2012. Rydym hefyd yn profi'r gostyngiad mwyaf mewn rhywogaethau dŵr croyw: ar gyfartaledd, bu gostyngiad enfawr o 81% yn ystod y cyfnod dan sylw.


Cyflwr Planhigion y Byd

Dyma adroddiad sy'n torri tir gan amlygu statws planhigion o amgylch y byd. Fe'i rhyddhawyd ar 10 Mai 2016 i gyd-fynd â'r symposiwm blynyddol cyntaf ar Gyflwr Planhigion y Byd yn yr Ardd Fotaneg Frenhinol. Mae'r adroddiad ar Gyflwr Planhigion y Byd yn adolygu'r prif faterion sy'n effeithio ar amrywiaeth a helaethrwydd planhigion ac yn darparu data sylfaenol ar ddangosyddion pwysig a fydd yn dweud wrthym beth yw sefyllfa planhigion a sut mae'r sefyllfa honno'n newid dros amser. Nod y symposiwm yw pwyso a mesur amrywiaeth planhigion y byd, ymchwil gysylltiedig a thueddiadau.


Pobl ifanc 'Vision for Nature' adroddiad

Mae A Focus on Nature, grŵp brwdfrydig o gadwraethwyr natur ifanc, wedi lansio ei adroddiad Vision for Nature. Dyma benllanw dwy flynedd o waith yn casglu barn dros 200 o bobl, ac mae'r adroddiad yn datgelu beth mae ieuenctid heddiw am ei weld ym myd natur erbyn 2050 a'r tu hwnt, a rhai syniadau i wireddu hynny. Mae'n galw ar i'r Llywodraeth osod gweledigaeth 250 mlynedd (nid dim ond 25 mlynedd) ar gyfer byd natur, gan amlygu 7 argymhelliad allweddol ar gyfer y 7 Llywodraeth nesaf. Dywed hefyd fod ieuenctid heddiw yn awyddus i weithio gyda llywodraethau, busnesau a chyrff anllywodraethol i wireddu eu gweledigaeth.

Rhywogaethau yng Nghymru

Amffibiaid ac Ymlusgiaid

Adar

Cennau

Cadwraeth Mamaliaid

Bryoffytau

Anifeiliaid di asgwrn cefn

Helpu Bywyd Gwyllt

Garddio bywyd gwyllt